Ελληνικά Χριστουγεννιάτικα έθιμα

Χριστούγεννα

    «Από τις προετοιμασίες της παραμονής των Χριστουγέννων πιο χαρακτηριστική είναι εκείνη που αναφέρεταιστο ζύμωμα του χριστόψωμου. η συνήθεια αυτή είναι πολύ ριζωμένη στους αγρότες και τους τσοπάνηδες. Απλές και ταπεινές νοικοκυρές κάνουν τη ζύμη με ιδιαίτερη ευλάβεια. Θεωρείται το έργο αυτό θείο. είναι έθιμο καθαρά Χριστιανικό. Κατά τόπους φτιάχνεται σε διάφορες μορφές το Χριστόψωμο κι έχει διαφορετικές ονομασίες όπως: «το ψωμό του Χριστού», «Σταυροί», «βλάχες» κ.ά.»
    «Την παραμονή των Χριστουγέννων «παντρεύουν», σε πολλά μέρη της Ελλάδας, τη φωτιά. Παίρνουν ξύλο με θηλυκό όνομα π.χ. κερασιά και ένα με αρσενικό όνομα, ας πούμε πλάτανος και ο νοικοκύρης λέγει: «Παντρεύω σε φωτιά για το καλό της νοικοκυράς»
    «Από τα Χριστούγεννα ως τα Φώτα έβαζαν άλλοτε στο τζάκι δώδεκα αδράχτια για να τα βλέπουν οι καλικάντζαροι να μη κατεβαίνουν από την καπνοδόχο.
    «Οι πιστοί στις παραδόσεις από την παραμονή των Χριστουγέννων μέχρι τα Θεοφάνεια που φεύγουν οι καλικάντζαροι, δεν τρώνε ελιές, φασόλια και σύκα για να μην κάνουν καλογήρους».
    «Στη Λήμνο την δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων σφάζουν γουρουνόπουλα και το βράδυ της ίδιας μέρας χορεύουν».
    «Στην Κεντρική Ελλάδα τα μεσάνυχτα της παραμονής των Χριστουγέννων γίνεται το «τάισμα» της βρύσης. Πηγαίνουν τα μεσάνυχτα ή προς τα χαράματα οι κοπέλλες στην πιο κοντινή βρύση και παίρνουν το αμίλητο νερό, αφού αφήσουν προηγουμένως εκεί βούτυρο, τυρί, ή ψημένο σιτάρι ή κλαδί ελιάς».

«Στα Γρεβενά ανάβουν μεγάλο κούτσουρο, στη γωνιά από την παραμονή των χριστουγέννων και η φωτιά καίει συνέχεια μέχρι τα Φώτα για να προστατεύει την οικογένεια από τα δαιμονικά».

[Πληροφορίες από το βιβλίο του Μιχ. Κ. Τσώλη, Γιορτές της Ρωμηοσύνης]

 

Το τάισμα της βρύσης
Οι κοπέλες, τα χαράματα των Χριστουγέννων (αλλού την παραμονή της Πρωτοχρονιάς), πηγαίνουν στην πιο κοντινή βρύση «για να κλέψουν το άκραντο νερό». Το λένε άκραντο, δηλαδή αμίλητο, γιατί δε βγάζουν λέξη σ’ όλη τη διαδρομή. Όταν φτάνουν εκεί, την «ταϊζουν», με διάφορες λιχουδιές: βούτυρο, ψωμί, τυρί… Και λένε:

«Όπως τρέχει το νερό σ’ βρυσούλα μ’, έτσ’ να τρέχ’ και το βιο μ'».

Έπειτα ρίχνουν στη στάμνα ένα βατόφυλλο και τρία χαλίκια, «κλέβουν νερό» και γυρίζουν στα σπίτια τους πάλι αμίλητες μέχρι να πιουν όλοι από τ’ άκραντο νερό. Με το ίδο νερό ραντίζουν και τις τέσσερις γωνίες του σπιτιού, ενώ σκορπούν στο σπίτι και τα τρία χαλίκια.

http://www.haef.gr/chilias/greek/giortes/xmas/greece.html

 

Advertisements

10 Σχόλια

  1. Ωραίες παραδόσεις. Μακάρι να διατηρηθούν.

  2. Εγώ για το χριστόψωμο, πρώτη φορά μαθαίνω ότι είναι χριστουγεννιάτικο έθιμο… Καμμένος???

  3. Ρε κοίτα κάτι ωραία έθιμα που έχουμε και δεν το ξέραμε… Μπράβο ρε doremi, να ‘σαι καλά για την ενημέρωση 😀
    Φιλιά και καλημέρες!

  4. Πολυ ωραια εθιμα ναι εχουμε σε ολα τα μερη της Ελλαδος και μακαρι να διατηρηθουν,συμφωνω,Καλημερα Ντορεμι…

  5. Καλημέρα παίδες. Σιγά την ενημέρωση βρε.. Απλά κι εγώ ήμουν περίεργος να τα βρώ… 🙂 KΑΛΗΜΕΡΑΑ!!

  6. Καλή δουλειά doremi, εγώ δεν ήξερα κανένα να σου πω! Αλλά αυτά είναι τα ωραία κάθε τόπου και μακάρι να διαρκούν στο πέρασμα των ετών 🙂

  7. 🙂 Να σαι καλά φεγγαρόπαιδο.. Κι εσύ να μου κάνεις τα brownies που μου έταξες… 😛

  8. Σταματάω τις ελιές, τα φασόλια και τα σύκα επιτόπου για να φύγουν οι Καλικάνζαροι!

  9. @oAnergos: 1. ΧΑΧΑΧΑΧΑ!!! Ναί ναί… Λες να πιάσει?? Θα δοκιμάσω γιατί είχα «πολλούς» φέτος.. 2. Καλώς ήρθες στο σπιτικό μου. 🙂

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: